Blog informuje o działalności IKN Poradnictwo w teorii i praktyce działającego przy Instytucie Pedagogiki Uniwersytetu Wrocławskiego.
RSS
środa, 10 kwietnia 2013
Znaczenia macierzyństwa - konferencja

Znaczenia macierzyństwa

– doświadczenia indywidualne i wizerunki w tekstach kultury popularnej

 

Konferencja Interdyscyplinarnego Koła Naukowego „Poradnictwo w teorii i praktyce”

 

Wrocław, 15.04.2013 r.,

Instytut Pedagogiki, ul. Dawida 1 (sala 32)

 

 

Program konferencji   

 

10.30-10.35

Powitanie uczestników konferencji: dr hab. Andrzej Ładyżyński (kierownik Zakładu Poradoznawstwa, UWr.)

 

10.35-11.00

Wystąpienie dr Elżbiety Korolczuk (Postdoc Researcher, Institutionen för samhällsvetenskaper /
School of Social Sciences, Södertörns University, współredaktorki książki „Pożegnanie z Matką Polką? Dyskursy, praktyki i reprezentacje macierzyństwa we współczesnej Polsce”) pt.: „Macierzyństwo i polityka. Mobilizacje wokół praw matek we współczesnej Polsce”

 

 

Indywidualne (re)konstrukcje doświadczenia macierzyństwa (godz. 11.00-12.20)

Matczyne debiuty. Obrazy doświadczania pierwszych tygodni macierzyństwa, Anna Mitręga (dr, Zakład Pedagogiki Mediów, UWr.)

Mama czy babcia? Sposoby kreowania i postrzegania wizerunku późnego macierzyństwa w internecie, Ilona Zakowicz (doktorantka w Instytucie Pedagogiki, UWr.)

Macierzyństwo bez cenzury, czyli o ciąży z zaskoczenia, Kaja Koronkiewicz (studentka pedagogiki, UWr.)

W pułapce samotnego rodzicielstwa, Ewa Jurczyk-Romanowska (dr, Zakład Historii Edukacji, UWr.)

 

Dyskusja12.20-12.30

Przerwa kawowa 12.30-12.40

 

 

Medyczne konstrukcje doświadczenia macierzyństwa, cz. 1 (godz. 12.40-13.20)

Medykalizacja macierzyństwa, Emilia Mazurek (dr, Studium Nauk Humanistycznych Politechniki Wrocławskiej)

Terror laktacyjny w przestrzeni wirtualnej, Aleksandra Marcinkiewicz (doktorantka w Instytucie Pedagogiki, UWr.)

 

Przerwa obiadowa 13.20-13.50

 

Medyczne konstrukcje doświadczenia macierzyństwa, cz. 2 (godz. 13.50-14.20)

Poród jako społecznie i kulturowo uwarunkowany „fakt”, Luiza Nowakowska (asystentka w Samodzielnej Pracowni Socjologii Medycyny Uniwersytetu Medycznego w Lublinie, doktorantka w
Instytucie Socjologii UMCS)

Macierzyństwo i rak, Gayle Sulik (dr, Uniwersytet w Albany, USA; artykuł przesłany na konferencję, zostanie odczytany przez członkinię IKN)

 

Dyskusja 14.20-14.30

 

 

Matki a działania artystyczne. Macierzyństwo = twórczość (godz. 14.30-15.10)

Oblicza kobiet-matek ukazane z projekcie „Mikroświaty macierzyństwa”, Martyna Pryszmont-Ciesielska (dr, Zakład Edukacji Dorosłych i Studiów Kulturowych, UWr.)

Sztuka niepoważna, Patrycja Dołowy (dr, wiceprezeska Fundacji MaMa, Warszawa)

 

Dyskusja 15.10-15.20

Przerwa kawowa 15.20-15.30

 

Między apoteozą a krytyką matek? Obrazy macierzyństwa w tekstach kultury (godz. 15.30-17.00)

Kobieta-matka w roli zawodowej. Obrazy pracujących matek w serialach telewizyjnych,
Joanna Anioł (studentka pedagogiki i psychologii, UWr.)

Wizerunek matki w kulturze popularnej na przykładzie porannych magazynów śniadaniowych, Edyta Sokołowska (studentka pedagogiki i psychologii, UWr.)

Jak zabić własne dziecko i zostać gwiazdą – historia oparta na faktach, Jolanta Paluch (studentka
pedagogiki, UWr.)

Matki i córki – mity a rzeczywistość, Karolina Prusakiewicz (studentka pedagogiki, UWr.)

Kobieta jako źródło zła w rodzinie? Wizerunki patologicznego macierzyństwa w serialu „Głęboka woda”, Edyta Zierkiewicz (dr, Zakład Poradoznawstwa, UWr.)

 

Dyskusja 17.00-17.10

Podsumowanie konferencji

 

Abstrakty:

Elzbieta Korolczuk, Macierzyństwo i polityka. Mobilizacje wokół praw matek we współczesnej Polsce

Państwo stara się wpłynąć na praktyki macierzyńskie, zależnie od aktualnej sytuacji, a kobiety jako adresatki polityk państwa są mobilizowane bądź zniechęcane do określonych praktyk i zachowań reprodukcyjnych. Jednak kobiety nie są jedynie obiektem działań państwa, lecz aktywnymi uczestniczkami sfery publicznej i zdarza się, że występują w niej jako matki, używając ideologii macierzyńskich w walce politycznej, co Jennifer Schirmer opisuje w kategoriach „upolitycznionego macierzyństwa”.

W swojej prezentacji przyjrzę się wybranym aspektom upolityczniania macierzyństwa oraz związkom między macierzyństwem a polityką we współczesnej Polsce. Okazuje się bowiem, że część organizacji i grup reprezentujących interesy matek odwołuje się do tradycyjnie rozumianej roli matki, jako osoby odpowiedzialnej za dobrostan dziecka i reprodukcję narodu, podczas gdy inne środowiska, np. organizacje feministyczne starają się przeformułować kwestię opieki jako
problem społeczny, a nie indywidualny i ściśle zależny od płci. Poszczególnie grupy w różny sposób konstruują prawa matek i w różny sposób legitymizują swoje żądania, używając odmiennych strategii w procesie upolityczniania macierzyństwa i walki o prawa matek. Różne są też efekty ich działań. W swoim wystąpieniu odwołam się do analiz mobilizacji macierzyńskich w Polsce, takich jak ruch na rzecz przywrócenia Funduszu Alimentacyjnego, działania Fundacji „Rodzić po ludzku” oraz Fundacji MaMa.

 

 

Anna Mitręga, Matczyne debiuty. Obrazy doświadczania pierwszych tygodni macierzyństwa

 Ponowoczesność radykalnie odkształciła tradycyjne pojęcia związane z wchodzeniem w rolę matki. Dawne, przekazywane z pokolenia na pokolenie sposoby inicjacji macierzyńskiej okazują się  nieadekwatne. Celem badania była próba zdefiniowania czynników społeczno-kulturowych zmieniających definiowanie i interpretowanie kluczowych aspektów funkcjonowania kobiety w pierwszych tygodniach po urodzeniu dziecka.

Na podstawie zebranych wywiadów narracyjnych wyłoniono powtarzające się i subiektywnie znaczące doświadczenia tworzące obrazy pierwszego okresu macierzyństwa. Doświadczanie prawa wyborów i ich psychologiczne konsekwencji, rozdarcie między naturalnym i medycznym
interpretowaniem zjawisk (ciąży, porodu, połogu i laktacji), determinanty napięć emocjonalnych czy społeczna percepcja młodych matek – stanowiły elementy doświadczeniotwórczych przeżyć młodych kobiet. Pedagogiczna perspektywa w analizie i interpretacji aspektów związanych z wchodzeniem w rolę matki może stanowić wkład w podejściu do tego okresu życia współczesnych kobiet.

 

Ilona Zakowicz, Mama czy babcia? Sposoby kreowania i postrzegania
wizerunku późnego macierzyństwa w internecie

 Obserwowany współcześnie wzrost ilości osób starszych w ogólnej liczbie ludności sprawił, iż seniorzy są coraz uważniej obserwowaną grupą społeczną. Starość stała się wręcz tematem modnym, w konsekwencji zapośredniczona została przez dyskurs medialny. Wielość i różnorodność wizerunków seniorów,  jakie zaobserwować można miedzy innymi w internecie, obejmuje swym zasięgiem także te zjawiska, które uznawane są za „kontrowersyjne”. Przykładem tematu tego rodzaju jest „moda na późne macierzyństwo”. Podjęty przez autorkę artykułu problem , zasadza się na  próbie rekonstrukcji strategii obrazowania i percypowania wizerunku macierzyństwa w okresie późnej dorosłości (w internecie).  Jego celem, jest z
jednej strony chęć sprowokowania namysłu i dyskusji nad tym co „społecznie dozwolone i niedozwolone”, z drugiej zaś pogłębionej refleksji nad fenomenem  macierzyństwa osadzonego w
kontekście starości i starzenia się społeczeństwa.

 

Kaja Koronkiewicz, Macierzyństwo bez cenzury, czyli o ciąży z zaskoczenia

 Większości kobiet macierzyństwo kojarzy się z długo wyczekiwanym okresem w życiu – okresem zwiastującym radość, szczęście, miłość, ale obfitującym też w nowe obowiązki. Zwykle takie kobiety starannie przygotowują się do myśli o powiększeniu się ich rodziny. Odpowiednio
wcześnie kupują stosowne akcesoria, prawidłowo się odżywiają, rezygnują z niezdrowych używek. Z niecierpliwością wykonują kolejne testy ciążowe, czekając na upragnioną podwójną kreseczkę. Co jednak z tymi kobietami, które nie czują się gotowe do podjęcia roli matki? Co z tymi, u których myśl o nienarodzonym dziecku wywołuje przerażenie, a nawet rozpacz? W swoim wystąpieniu podejmę temat nieplanowanego macierzyństwa. Swoje rozważania oparłam na wywiadach z kobietami, dla których zajście w ciążę było niemiłą niespodzianką. Z ich
wypowiedzi wynika, iż pomimo obaw i trudności doświadczenie kontakt z własnym dzieckiem jest też źródłem radości i dumy.

 

Ewa Jurczyk-Romanowska, W pułapce samotnego rodzicielstwa  

Wystąpienie stanowi przedstawienie mikroświata kobiety samotnie wychowującej dwójkę dzieci. Jest przedstawieniem dotykających ją trudności, uporczywej walki o przetrwanie każdego dnia, zmagań z instytucjami, brakiem pracy, brakiem środków do życia. Jest również wyrazem dojrzałości, determinacji, oraz ogromnej siły czerpanej z miłości do dzieci, która zmusza do wiary w przyszłość.

 

Emilia Mazurek, Medykalizacja macierzyństwa

 To, co dawniej było codzienne, powszechne, zwyczajne obecnie coraz częściej zostaje poddane
przez medycynę (próbie) kontroli. Objęcie nadzorem medycznym różnych sfer życia człowieka, nie tylko tych związanych z ludzkim zdrowiem i organizmem, określa się jako medykalizację. Należy uznać, iż zmedykalizowany został cały bieg ludzkiego życia – od poczęcia aż do śmierci.

W sposób szczególny medykalizacji ulega również doświadczanie macierzyństwa na różnych
jego etapach, począwszy od planowania, poczęcia, okresu ciąży i narodzin dziecka. Dawniej wydarzenia te owiane były pewną tajemnicą, wiązały się z intymnością. Obecnie owa tajemniczość zostaje zastąpiona medycznym żargonem, a intymność obecnością personelu medycznego nierzadko utrudniającego skupienie się na wewnętrznym, autentycznym przeżywaniu pojawiających się emocji. Dalsze etapy doświadczania macierzyństwa również pozostają pod wpływem ingerencji medycyny. Kobieta instruowana jest (m. in. przez lekarzy, położne, ale również pedagogów, psychologów, dziennikarzy), jak powinna karmić i pielęgnować
noworodka, jak rozszerzać dietę niemowlęcia, jakie szczepienia ochronne wybrać dla swojego dziecka, jak dbać o prawidłowy rozwój psychofizyczny dziecka, jak spędzać czas z dzieckiem itd. Budowanie relacji matki z dzieckiem staje się przedmiotem oglądu, diagnozy i oceny dokonywanych przez ekspertów, których działania można zamknąć w triadzie profilaktyka – diagnostyka – terapia.

Mnogość sytuacji, która czyni z matki pacjentkę (bądź z jej dziecka pacjenta, a więc z
matki matkę pacjenta) oraz wielość oczekiwań natury medycznej kierowanych względem matki wywiera wpływ na doświadczanie macierzyństwa, ale również na jego definiowanie, interpretowanie i nadawanie mu subiektywnych znaczeń.

Celem referatu jest przedstawienie wybranych przejawów medykalizacji macierzyństwa oraz
refleksja nad ich możliwymi konsekwencjami. 

 

Aleksandra Marcinkiewicz, Terror laktacyjny w przestrzeni wirtualnej

 Celem referatu jest przedstawienie zagadnienia dotyczącego presji karmienia piersią jakie wywiera społeczeństwo na młodych matkach. Analizie poddane zostaną fora internetowe poświęcone tematyce karmienia piersią. Wykorzystana zostanie analiza jakościowa treści internetowych, której celem będzie ukazanie postaw młodych matek wobec karmienia piersią oraz ich doświadczeń w tej kwestii. Na podstawie wypowiedzi (postów) za i przeciw karmienia piersią będę chciała przeanalizować stereotypy, które funkcjonują w przestrzeni wirtalnej dotyczące kobiet i karmienia piersią.

 

Luiza Nowakowska, Poród jako społecznie i kulturowo uwarunkowany „fakt”

Przedmiotem poniższych rozważań jest dyskurs, jaki kształtował się wokół ciąży i porodu w ciągu ostatnich około dwustu lat w krajach zachodnich – mechanizmy jego rozwoju, najważniejsze przejawy oraz możliwe konsekwencje. Teoretyczną podstawą dla tak sformułowanego problemu jest krytyczna analiza dyskursu (CDA – Critical Discourse Analysis), natomiast główną inspirację stanowiła koncepcja M. Foucault.

 

Gayle Sulik, Rak a macierzyństwo

Rocznie w Stanach Zjednoczonych u 700 tys. kobiet diagnozuje się chorobę nowotworową.
Pomijając nowotwory skóry, rak piersi jest wśród kobiet najczęściej diagnozowanym nowotworem. Amerykańskie Towarzystwo Nowotworowe przewidywało w 2008 r. 182 tys. nowych zachorowań. Chociaż 80 proc. z nich dotyczyło kobiet powyżej pięćdziesiątego roku życia, niemal 33 tys. zdiagnozowanych kobiet nie ukończyło 45 lat. Młodsze kobiety chore na raka piersi stają przed wyzwaniami, które omijają te starsze. Nie tylko ich nowotwór jest w momencie wykrycia
choroby w wyższym stadium zaawansowania, a śmiertelność wśród nich jest wyższa; stają one też w obliczu ryzyka niepłodności, wczesnej menopauzy i konieczności podjęcia decyzji w razie ewentualnej ciąży. Częściej też mają małe dzieci i więcej obowiązków rodzinnych.

 

Martyna Pryszmont-Ciesielska, Oblicza kobiet-matek ukazane z projekcie „Mikroświaty macierzyństwa”

 Celem wystąpienia jest refleksja nad obliczami kobiet-matek, odczytanymi z plakatów zaprezentowanych podczas wystawy „Mikroświaty macierzyństwa”. Prace, prezentujące sześć autorskich mikroświatów macierzyństwa, pochodzą ze zrealizowanego projektu badawczego pt.: „Współczesne oblicza macierzyństwa w perspektywie edukacji nieformalnej”. Poszczególne plakaty przedstawiają jednostkowe historie macierzyństwa, które zostały wyrażone w formie narracji oraz fotografii. W kontekście zrealizowanego projektu interesuje mnie, jakie są oblicza kobiet-matek, zarówno w aspekcie kreowanych przez nie wizerunków, jak również ujawnianych cech ich usposobienia. Ważnym pytaniem w prowadzonej analizie jest także to, w jakich obszarach ukazane oblicza kobiet mają indywidualny charakter, a w jakich upodobniają się do siebie? Wreszcie, czy przedstawione historie ujawniają mikro- czy makrospołeczne oblicze
macierzyństwa?

 

Patrycja Dołowy, Sztuka niepoważna

 Analiza tekstów ukazujących się w prasie popularnej na temat projektu artystycznego Fundacji MaMa i komentarzy wystawy „Sztuka Matek”, pokazywanej w kilku miastach w Polsce.

Od 2009 r. Fundacja MaMa prowadzi projekt „Sztuka Matek”. Na projekt składają się dyskusje oraz wystawy prezentujące twórczość artystek będących matkami i nawiązujących w swojej twórczości do macierzyństwa jako doświadczenia egzystencjalnego (do tej pory wystawy i dyskusje w Warszawie, Wrocławiu, Krakowie, Poznaniu, Olsztynie, Kielcach i Łodzi). Wystawa porusza temat codzienności, codziennej krzątaniny nie przypisywanej często do sfery sztuki wyższej, każda z artystek podejmuje indywidualny dialog z narzuconą rolą społeczną kobiety/matki, z ograniczeniami własnej psychiki. Wystawa doskonale uwidacznia wykluczanie macierzyństwa ze sfery publicznej jako jej nieprzynależnego. Obnaża konstrukt przypisujący macierzyństwo do sfery domowej i pokazuje, że próba wyjścia poza tę sferę jest odbierana jako ekspansja, zachowanie agresywne, coś nienaturalnego, fanaberia. Sztuka postrzegana jest
przez pryzmat pierwiastków męskich. Twórczość, uniesienia, wena są przypisane sztuce i przypisane mężczyznom. Domowe pielesze, bezpieczeństwo, opiekuńczość, stałość, spokój są przypisane kobietom, macierzyństwu i jednocześnie są zaprzeczeniem tego co przypisane jest sztuce. Hillary Robinson, krytyczka sztuki i badaczka zajmująca się związkami sztuki i polityki kategorię „kobieta-artystka” określa jako transgresyjną, wewnętrznie sprzeczną. Znaczenia określające „kobietę” oraz „artystę” wchodzą ze sobą w konflikt.

Problemy te zauważają w swoich tekstach na temat wystawy krytycy sztuki i kulturoznawcy (np. Izabela Kowalczyk, Paweł Leszkowicz, Sylwia Chutnik, Dorota Kochanowicz). Interesujące jest
jednak, w jaki sposób wystawa opisywana jest w prasie popularnej. Już same tytuły (np. „Sztuka matek, czyli jak wychować dziecko, by nie zrezygnować ze sztuki?”, „Wystawa nie tylko o dzieciach”, „Jak artystki wychowują dzieci”) odwracają uwagę od problemu wystawy sprowadzając ją do dyskusji na temat godzenia aktywności zawodowej z życiem rodzinnym, czy „jak to jest między nami matkami”. To rodzaj „upupiania” tematu, sprowadzania sztuki kobiet do prywatnych „ploteczek”, rodzaju poradnika, jak być matką.

Na przykładzie analizy tekstów z prasy popularnej na temat wystawy omówię problem przypisania macierzyństwa temu co niepubliczne, nieuprawnieniu go do bycia częścią sfery publicznej, czymś
równoprawnym, tematem „poważnym”, a przez to niemożliwości mówienia o nim w sposób subiektywny. Pokażę problem kontraktu płci w sferze domowej i publicznej i co z tego może wynikać dla jego powszechnego odbioru, a także szerzej dla funkcjonowania matek w sferze publicznej.

 

Joanna Anioł, Kobieta – matka w roli zawodowej. Obrazy pracujących matek w serialach telewizyjnych

 Obecność kobiet na rynku pracy od początku wzbudzała wiele kontrowersji. Ze szczególnym potępieniem spotykały się próby kobiecej pracy intelektualnej, które traktowane były jako niewłaściwe i gorszące. Pracujące kobiety – matki obwiniane były za odstąpienie od swojej naturalnej roli – opiekunki domowego ogniska oraz straszone przez psychologów i psychiatrów negatywnymi konsekwencjami podejmowanej pracy w postaci zaburzonego rozwoju ich dzieci. Jak obecnie kształtowane jest przekonanie o pracujących kobietach – matkach przez niezwykle popularne medium jakim jest serial telewizyjny? Czy fakt, iż w wielu krajach europejskich kobiety stanowią ponad połowę wszystkich zatrudnionych, zmienił sposób postrzegania i przedstawiania
funkcji zawodowej matek? W swoim referacie podejmę próbę analizy wybranych seriali telewizyjnych pod kątem postaci pracujących kobiet – matek, kontekstu ich ukazywania, pełnionych ról zawodowych oraz zachowywania równowagi pracy i życia rodzinnego.

 

Edyta Sokołowska, Wizerunek matki w kulturze popularnej na przykładzie porannych magazynów śniadaniowych

 Referat przedstawia analizę wizerunku matek obecnego w kulturze popularnej na przykładzie tzw. telewizji śniadaniowej. Autorka na podstawie trzech, cechujących się największą  glądalnością, porannych magazynów śniadaniowych („Kawa czy herbata?”, „Dzień Dobry TVN” i
„Pytanie na śniadanie”) docieka, jaki obraz matki dostarczany jest widzom.

 

Jola Paluch, Jak zabić własne dziecko i zostać gwiazdą - historia oparta na faktach

Kobieta, od zawsze nieczysta i grzeszna, winna zbrodniom notorycznie przypisywanym jej przez reprezentantów płci przeciwnej, stawała się "kozłem ofiarnym" ich praktyk - zmuszona brać odpowiedzialność za czyny "mężczyzny - urodzonego przestępcy". Narzucane obecnie role
kobiet-żon, żywicielek, i przede wszystkim: matek, wykluczają  możliwość popełnianych przez nie przestępstw, szczególnie na własnych dzieciach. Dzieciobójstwo własnego potomstwa to temat
do niedawna nie poruszany i tabuizowany. Zjawisko to było jedynie nieklarownym mitem od czasów Medei, do niedawna. Jedno wydarzenie, "rozdmuchane" przez media masowe, spowodowało, iż o matce-morderczyni własnego dziecka zaczęto mówić zdecydowanie częściej. Opierając się na analizie przekazów medialnych oraz związanej z nimi reakcji społecznej, staram się pokazać, w jaki sposób, z (domniemanej) przestępczyni, kobieta - matka staje się gwiazdą medialną, zyskując niebagatelną popularność.

 

Edyta  Zierkiewicz, Kobieta jako źródło zła w rodzinie? Wizerunki patologicznego macierzyństwa w serialu „Głęboka woda”

 W serialach matki najczęściej ukazywane są w sposób celowo wyidealizowany: jako pełne poświęcenia, wyzbyte własnych potrzeb, żyjące po to, by kochać i karmić swoje dzieci. Zupełnie inne ich wizerunki rozpowszechniają media publicystyczne i brukowe. Te w ciągu kilku ostatnich miesięcy – szczegółowo opisując przypadek „mamy małej Madzi” – wykreowały postać matkę na czarny charakter masowej wyobraźni. W polskich mediach – podobnie jak w klasycznych
baśniach – występują więc dwie skrajne (w swojej psychologicznej wymowie) reprezentacje: opiekuńczej wróżki (dobrej matki) i macochy (złej matki). Te archetypy słabo korespondują z rzeczywistością, co nie przeszkadza twórcom kolejnych produkcji medialnych nadal je eksploatować. Serialem, który bardzo nieżyczliwie komentuje funkcjonowanie kobiet w rolach matek jest „Głęboka woda”. Ten serial o edukacyjnej proweniencji opowiada o działaniach podejmowanych przez pracowników ośrodka pomocy społecznych na rzecz osób niezaradnych lub
niewydolnych życiowo, osób ze środowisk patologicznych itp. Postaci „macoch” pojawiają się we wszystkich odcinkach pierwszej serii serialu – postaci „wróżki” natomiast zabrakło. W swoim wystąpieniu scharakteryzuję sylwetki serialowych matek, by móc odpowiedzieć na pytanie czy przedstawianie „macochy” służy podtrzymaniu potocznego przekonania, iż kobiety winne są problemom wychowawczym i, szerzej, dysfunkcjonalności rodzin, czy raczej sprzyja kreowaniu ich na ofiary rodziny lub systemu.



Zapraszamy do wysłuchania wystąpień i udziału w dyskusji!

14:12, poradnictwo
Link Dodaj komentarz »
niedziela, 03 lutego 2013
Informacja o konferencji. Zapraszamy do udziału

 

 

Interdyscyplinarne Koło Naukowe „Poradnictwo w teorii i praktyce”

 

zaprasza na konferencję studencko – ekspercką

Znaczenia macierzyństwa – doświadczenia indywidualne i wizerunki w tekstach kultury popularnej

 która odbędzie się 15 kwietnia

w Instytucie Pedagogiki Uniwersytetu Wrocławskiego.

Tematyka konferencji skupia się wokół doświadczania macierzyństwa w różnych kontekstach – rozwoju osobowego, relacji, pracy i kariery, przeżywanej choroby etc. oraz obecności matek i macierzyństwa w przestrzeni mediów masowych i tekstach popkulturowych.

Zgłoszenia i abstrakty prosimy przesyłać do 11 marca na adres poradnictwo@gazeta.pl

23:00, poradnictwo
Link Dodaj komentarz »
sobota, 02 lutego 2013
Spotkanie z Panem Januszem Balkowskim

            18.12.2012 r. w Instytucie Pedagogiki Uniwersytetu Wrocławskiego odbył się wykład prezesa Fundacji Integracji Społecznej „Prom” – Janusza Balkowskiego. Spotkanie poświęcone zostało popularyzowaniu wiedzy o mniejszości romskiej. Organizacja już od niemalże dziesięciu lat zajmuje się niesieniem szeroko rozumianej pomocy osobom najbardziej potrzebującym. Jej działania obejmują obszary terapii, edukacji, pracy socjalnej[i]. „Prom” dąży do integracji i aktywizacji środowisk narażonych na dyskryminację, bądź wykluczenie. Obecnie realizuje kampanię społeczną „Jedni z wielu”. Celem przedsięwzięcia jest zmiana nastawienia społeczeństwa do Romów. Bohaterowie projektu to polscy Cyganie, tworzący wolną od uprzedzeń rzeczywistość. Są ludźmi wykształconymi, utalentowanymi, szanowanymi, którzy osiągnęli sukces zawodowy. Uświadamiają światu, iż integracja społeczna jest możliwa. Siłę nośną kampanii stanowią: album i wystawy fotografii Chada Evansa Wyatta. Przedsięwzięcie wieńczy publikacja[ii].

            Zaproszony gość rozpoczął przemówienie od przedstawienia krótkiej historii Romów. Badania wskazują, iż grupa ta pochodzi z Indii, gdzie stanowiła lud koczujący – tzw. „kastę wędrowną”. Około 1000 r. opuściła rodzime strony i rozpoczęła wędrówkę przez Persję, Armenię, Grecję, aż do Europy[iii]. Pierwsza wzmianka o Romach w Polsce ukazała się w kronikach z 1401 r[iv]. Podczas migracji Cyganie podawali się za pokutujących egipskich pielgrzymów, którzy niegdyś sprzeniewierzyli się Kościołowi. Wędrowcy szybko zjednywali sobie ludzi późnego średniowiecza, wierzących w świątobliwy charakter ich wędrówki[v]. Podziw budziły pełnione przez nich zawody, takie jak: kotlarz, kowal, handlarz końmi, szczurołap (zaklinacz szczurów), niedźwiednik (osoba oprowadzająca, ku uciesze tłumu, niedźwiedzie). Prace te, podobnie jak muzykanctwo i wróżbiarstwo, zdawały się być niemalże na pograniczu magii[vi]. Udzielana Cyganom pomoc i powszechna sympatia sprawiły, że część osób zdecydowała się zakończyć podróż. Nastąpił podział Romów na grupy koczujące, półosiadłe, osiadłe.

            Kontrowersyjny tryb życia gości, liczne oszustwa i kradzieże spowodowały, że z czasem uległo zmianie dotychczasowe podejście władz, umożliwiające przybyszom swobodne przebywanie na obcym terytorium[vii]. W wielu państwach zaczęły obowiązywać ustawy antycygańskie nakazujące wysiedlić nowych osadników. Apogeum niechęci wobec Romów stanowiła II Wojna Światowa, w trakcie której poddani zostali masowej eksterminacji. 01.08.1944 r. hitlerowcy przystąpili do likwidacji wszystkich mieszkańców cygańskiego obozu w Oświęcimiu. Zginęło ponad dwadzieścia tysięcy osób. Najstarsza ofiara – Hanna Tomaszewicz – miała 110 lat. Najmłodsza – Wiktoria Ditloff – zaledwie miesiąc... Wszystkich spalono w krematorium.

            Po okresie okupacji niemieckiej pozostało w Polsce niewielu Cyganów. Powrócili oni do dotychczasowych zajęć. W 1964 r. władze zabroniły im jeździć taborami. Wszelka wędrówka została niemalże całkowicie uniemożliwiona[viii]. Obecnie na terenie kraju przebywa ok. 20 tysięcy osób pochodzenia romskiego. Należą oni do czterech, zróżnicowanych pod względem etnograficzno–językowym, grup: Polskiej Romy, Bergitki Romy, Kełderaszy, Lowarów[ix]. Jak wielokrotnie podkreślał prelegent osoby te stanowią jedną z najbardziej dyskryminowanych mniejszości. „Nadal Cyganów uważa się z jednej strony za niefrasobliwych wagabundów, tancerzy i śpiewaków biegających radośnie po lasach w poszukiwaniu wolności, z drugiej strony - odmienni antropologicznie, inaczej ubierający się, mówiący dziwnym językiem, kultywujący tajemnicze obyczaje Cyganie wzbudzają pewne zaciekawienie, ale przede wszystkim lęk, najczęściej irracjonalny, zbudowany na nie popartych negatywnymi doświadczeniami mitach”[x]. Niewiedza staje się przyczyną barier. Zniekształcony obraz Romów funkcjonuje w opinii większości społeczeństwa. Jest niejako usprawiedliwieniem polityki utrudniającej, konsekwentnie realizowanej przez wiele państw. W efekcie Romowie to przeważnie osoby bezrobotne, niewykształcone, żyjące w nieludzkich warunkach, nie posiadające perspektyw na przyszłość. Działalność takich aktywistów jak Janusz Balkowski jest zatem szczególnie istotna.

            Prelegent uświadomił studentów, iż przyczyną niepowodzeń inicjatyw zmierzających do poprawy statusu Romów jest niedostateczna wiedza o kulturze tej mniejszości. Niektóre profesje, takie jak: rzeźnik, hycel, policjant, lekarz, czy położna, uznane są przez Cyganów za zakazane. Tak więc to co dla Gadzia (nie-Roma) wydaje się normalne i oczywiste dla Roma jest nie do przyjęcia w myśl zasad charakterystycznych dla jego grupy. Poza tym zgodnie z cygańskim kodeksem, kobieta uznana jest za istotę nieczystą, co wiąże się z okresem menstruacji i porodem. Wszystko co bezpośrednio styka się z dolną partią jej ciała zostaje uznane za potępione. Warunkuje to specyficzny ubiór pań. Ponadto kobiety zobligowane są do zamieszkiwania najniższego poziomu w kondygnacji budynku. Nie powinny jeść z tych samych naczyń co mężczyźni, ani prać wspólnie ubrań. Panowie nie mogą uwodzić żon osób odbywających karę więzienną, ani obcować z prostytutkami. Rozbudowany system praw i zakazów obowiązuje całą społeczność romską.

            Narzędziem stopniowo poprawiającym sytuację Cyganów jest rządowy „Program na rzecz społeczności romskiej w Polsce”, zaprojektowany na lata 2004-2013[xi]. Jego założenia skupiają się na ośmiu głównych dziedzinach: edukacji, zdrowiu, kulturze, sytuacji bytowej, przeciwdziałaniu bezrobociu, zachowaniu romskiej tożsamości i wiedzy dotyczącej własnej społeczności, budowaniu relacji między Cyganami a społeczeństwem obywatelskim oraz bezpieczeństwie i przeciwdziałaniu przestępstwom na tle etnicznym. Nie bez znaczenia jest, iż za priorytet uznana została dziedzina edukacji[xii]. W kulturze romskiej rozumienie mądrości zdecydowanie odbiega od wzorca większościowego. Cyganie utożsamiają pojęcie to z wiekiem i doświadczeniem życiowym, natomiast nie ze zinstytucjonalizowanym nabywaniem wiedzy o świecie. Pozbawioną, w większości, wykształcenia starszyznę dręczą głębokie obawy czy szkoła nie odbierze dzieciom „cygańskiej duszy”[xiii]. Jak zauważa Janusz Balkowski lęki te nie są bezpodstawne. Uczniowie romscy ze względu na odmienny temperament przeważnie uznawani są za osoby sprawiające „trudności wychowawcze”. Kierowani są do poradni pedagogiczno-psychologicznych, w których poddaje się ich badaniom testami inteligencji. Z powodu niedostatecznej znajomości języka polskiego uzyskują niskie wyniki, stanowiące podstawę do umieszczenia ich w szkole specjalnej[xiv]. Tym samym błędne koło zatacza swój krąg – dzieciom, którym miała zostać udzielona pomoc, odebrana jest szansa na dobre wykształcenie i lepszą przyszłość. Niezwykle istotne jest zatem odpowiednie przygotowanie nauczycieli, by współczesna demokratyczna szkoła nie jawiła się jako element opresyjny wobec inności a jako źródło wsparcia i akceptacji.

            Wykład prezesa Fundacji Integracji Społecznej „Prom” stanowił niezwykle wzbogacające poznawczo doświadczenie. Spotkanie było doskonałą sposobnością do wymiany wzajemnych poglądów. Uświadomiło zebranym obiektywne podłoże bierności Romów. Przypomniało jak istotne jest okazywanie zrozumienia, akceptacji i tolerancji drugiemu człowiekowi. Ważne jest zatem by stwierdzenie „jestem Cyganem, jestem Polakiem” nie wywoływało negatywnych emocji i nie spotykało się z odrzuceniem.

 
(Notatkę przygotowały Kaja Koronkiewicz i Monika Hreczany)

[iii]             M. Bitka, M. Goc, P. Grzelak, J. Mika, A. Peer, Białorusini, Cyganie (Romowie), Litwini, Niemcy, Ukraińcy, Żydzi. Podstawowe wiadomości, materiały etnograficzne, kalendaria, [w:] Inni to także my. Mniejszości narodowe                    w Polsce: Białorusini, Cyganie, Litwini, Niemcy, Ukraińcy, Żydzi. Program edukacji wielokulturowej w szkole podstawowej, red. B. Weigl, B. Maliszkiewicz, „GWP”, Gdańsk 1998, ss. 45-46.

[v]             J. Ficowski, Cyganie w Polsce. Dzieje i obyczaje, Interpress, Warszawa 1989, s. 11.

[vi]            J. Ficowski, Cyganie na polskich drogach, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1985, ss. 203, 207.

[vii]           M. Bitka, M. Goc, P. Grzelak, J. Mika, A. Peer, op. cit.,  s. 44.

[viii]          J. Ficowski, Cyganie w Polsce..., ss. 12, 46-47, 50.

[ix]             M. Bitka, M. Goc, P. Grzelak, J. Mika, A. Peer, op. cit.,  s. 41.

[x]              J. Milewski, Dylematy romskiej edukacji [w:] Romowie przewodnik Historia i Kultura, (red.) A. Caban,                            G. Kondrasiuk, Radomskie Stowarzyszenie Romów, Radom 2009 s. 67.

[xi]             M. Różycka, Wzory kultury a edukacja dzieci romskich, [w:] Romowie 2009. Między wędrówką a edukacją,                  red. B. Weigl, „Academica”, Warszawa 2009, s. 30.

[xii]            E. Mirga-Wójtowicz, Znaczenie Programu na rzecz społeczności romskiej w Polsce w walce z wykluczeniem społecznym Romów – perspektywa praktyczna, [w:] Romowie 2009. Między wędrówką a edukacją, red. B. Weigl, „Academica”, Warszawa 2009, s. 76.

[xiii]           M. Różycka, op. cit., ss. 19-20.

[xiv]           M. Łój, Uczeń romski w szkole. Dyskryminacja bezpośrednia i pośrednia, [w:] Romowie 2009. Między wędrówką                  a edukacją, red. B. Weigl, „Academica”, Warszawa 2009, ss. 55-56.

00:49, poradnictwo
Link Dodaj komentarz »
niedziela, 02 grudnia 2012
Spotkania IKN w nowym semestrze

W tym roku akademickim nasze Koło planuje zaangażować się w kilka rodzajów działań:

  • warsztaty metodologiczne. Pierwsze spotkanie z tego cyklu już się odbyło - 20 listopada. Naszą gościnią była dr Beata Cytowska, autorka rewelacyjnej książki "Trudne drogi adaptacji". Przy wsparciu Pani Doktor będziemy zapoznawać się z metodą prowadzenia wywiadów opartą na Teorii Ugruntowanej.

          Następne spotkanie odbędzie się we wtorek 4 grudnia, o godz. 17, w sali 32. Zapraszamy!

  • organizacja wykładów zaproszonych gości.          

          Pierwszy wykład z tego "cyklu" odbędzie 18 grudnia (wtorek) o godz. 17, w sali 32. Naszym gościem będzie Pan Janusz Balkowski ze stowarzyszenia Prom, zajmującego się problematyką romską. Zapraszamy!

  • planujemy też (w marcu) zorganizować konferencji poświęconą macierzyństwu. Jesli jesteście Pańśtwo zainteresowani informacjami i udziałem w tym wydarzeniu naukowym, prosimy o maile na nasz adres. Wszystkie informacje będziemy też publikować na blogu.
00:38, poradnictwo
Link Dodaj komentarz »
poniedziałek, 17 września 2012
KONFERENCJA - zapraszamy!

W przyszłym tygodniu w Instytucie Pedagogiki odbędzie się konferencja poświęcona szeroko rozumianemu pomaganiu - profesjonalnemu i nieformalnemu.

Zapraszamy wszystkich zainteresowanych.

Peryferie i pogranicza poradnictwa

Konferencja naukowa

Wrocław, 25 września 2012

 

Program konferencji

 

9:45 Uroczyste powitanie uczestników konferencji przez prof. dr hab. Witolda Jakubowskiego, prodziekana WNHiP UWr.

 

SESJA PLENARNA 10.oo-11.30 sesja plenarna

dr hab. Andrzej Ładyżyński, dr Edyta Zierkiewicz, Centrum i peryferie współczesnego poradnictwa – przedstawienie tez do dyskusji

prof. dr hab. Magdalena Piorunek, Wokół problemów doradztwa w szkole. Percepcja pomocowych funkcji szkoły w narracjach rodzicielskich

prof. dr hab. Włodzimierz Piątkowski, mgr Luiza Nowakowska, Lecznictwo niemedyczne. Nieprofesjonalne metody poradnictwa oraz wsparcia w zdrowiu i chorobie

dr Beata Krawiec, Zygmunta Baumana postmortem dla poradnictwa

DYSKUSJA

 

 

Przerwa kawowa   11.30-12.oo

 Obrady w dwóch równoległych sekcjach

 

Poradnictwo rodzinne 12.oo-13.45

mgr Aleksandra Aszkiełowicz, „Do małżeństwa trzeba się przygotować” – rola doradcy rodzinnego w okresie narzeczeństwa

dr Maja Piotrowska, Rozwód w rodzinie – wyzwaniem dla doradcy rodzinnego. Poradnictwo rozwodowe

dr hab. Andrzej Ładyżyński, Poradnictwo adopcyjne w wirtualnej sieci

Joanna Anioł, Kompetencje rodzinne jako podstawa poradnictwa biograficznego dla kobiet-matek planujących powrót na rynek pracy po przerwie związanej z urodzeniem i wychowaniem dziecka

dr Patryk Kujan, Różne wymiary działalności naprawczej, czyli o niemierzalnej skuteczności postępowania medialnego

DYSKUSJA

 

Poradnictwo edukacyjno-zawodowe 12.oo-13.45

dr Henryk Jaroszewicz, Praca zawodowa jako sposób bycia osoby

mgr Jerzy Bielecki, Kategoria ryzyka w poradnictwie edukacyjno-zawodowym

mgr Alicja Mironiuk, Poradnictwo zawodowe i rodzinne dla osób niepełnosprawnych

mgr Agnieszka Zembrzuska, Tutoring: znaczenia - działania – ludzie

dr Violetta Drabik-Podgórna, Coaching w centrum czy na peryferiach poradnictwa zawodowego?

DYSKUSJA

 

Obiad   13.45-14.45

 

Obrady w dwóch równoległych sekcjach

 Pomoc profesjonalna dla grup marginalizowanych i odniesieniu do tematów tabu
14.45-16.15

dr Katarzyna Kokot, FASD – o rzeczy powszechnej, niewidocznej i niezmiennej

dr Agnieszka Walendzik-Ostrowska, Poradnictwo seksualne – obszar nowych kompetencji zawodowych dla nie-seksuologów

dr Joanna Dec, Poradnictwo dla ludzi z pogranicza – idea streetworkingu

mgr Damian Dudała, Poradnictwo dla osób z niepełnosprawnością w Norwegii

DYSKUSJA

  

Nowe/stare zjawiska w poradnictwie 14.45-16.15

mgr Jacek Gulanowski, Kultura popularna, niepokój egzystencjalny i sens życia. Studium osobliwego przypadku

dr Daria Zielińska-Pękał, Od pomocy do przemocy w poradnictwie nieformalnym

dr Edyta Zierkiewicz, Szkodliwi czy pożyteczni? Bioenergoterapeuci, wróżki i inni nieprofesjonalni doradcy w masowych mediach

mgr Dorota Sobczyk-Dymecka, Funkcja terapeutyczna pomocy pedagogicznej w Internecie

Karol Maślany, Kultura terapeutyczna – „mnożenie bytów ponad potrzebę” czy warte uwagi narzędzie wyjaśniające?

dr Alicja Czerkawska, Symboliczne granice w poradnictwie

mgr Kacper Radzki, Władze zmysłowe i umysłowe wg Jacka Woronieckiego

DYSKUSJA

 

ABSTRAKTY

Joanna Anioł,  Kompetencje rodzinne jako podstawa poradnictwa zawodowego biograficznego dla kobiet planujących powrót na rynek pracy po przerwie związanej z urodzeniem i wychowaniem dziecka, Macierzyństwo dla wielu kobiet stanowi cenne, ubogacające doświadczenie, jednak ze względu na swoją „rewolucyjność” niesie ze sobą często diametralne zmiany – przerwę w karierze zawodowej, zmianę relacji z partnerem, ograniczenie intensywności życia towarzyskiego a wreszcie – zmianę w płaszczyźnie „ja”. Modyfikacje w zakresie dotychczas pełnionych ról (ograniczenie lub rezygnacja z roli pracownika) oraz debiut w nowej, trudnej roli matki, wiążą się nierzadko z obniżonym poczuciem własnej wartości, posiadanych zasobów i kompetencji. Idea poradnictwa opartego na kompetencjach rodzinnych wyrosła z przekonania o niezwykłym potencjale jaki zawiera macierzyństwo i codzienne obowiązki wynikające z pełnienia roli mamy. Proces poradniczy nastawiony jest wydobycie i uwypuklenie tych zasobów oraz wykorzystanie ich w powrocie na rynek pracy w charakterze szczególnych i cennych atrybutów.  Wystąpienie składa się z części teoretycznej i empirycznej  -  wstępnych wyników badań (wywiadów) przeprowadzonych z uczestniczkami warsztatów poświęconych kompetencjom rodzinnym.

Aleksandra Aszkiełowicz, „Do małżeństwa trzeba się przygotować” – rola doradcy rodzinnego w okresie narzeczeństwa. Narzeczeństwo stanowi pewien okres przejściowy od życia w stanie wolnym do małżeństwa, niemniej jednak jest to czas niezbędny. Z punktu widzenia familiologii jest to etap tworzenia się rodziny należący do historii danej rodziny, który poprzedza zawarcie związku małżeńskiego. Należy podkreślić, że narzeczeństwo ma wymiar nie tylko psychologiczny, ale także kulturowy, społeczny, prawny i osobisty. Podczas wystąpienia zostanie omówione narzeczeństwo jako jeden z pierwszych etapów tworzenia się rodziny oraz rola doradcy rodzinnego w przygotowaniu młodych do zawarcia małżeństwa

Jerzy Bielecki Kategoria ryzyka w poradnictwie edukacyjno-zawodowym. Podstawą teoretyczną referatu będzie koncepcja społeczeństwa ryzyka Urlicha Becka. Wobec zmieniającej się rzeczywistości decyzje edukacyjno-zawodowe jednostek wiążą się z podejmowaniem różnorodnego ryzyka. W swoim referacie chciałbym przedstawić w jaki sposób klienci radzą sobie z podejmowaniem ryzyka, jakie przyjmują strategie aby je minimalizować, jak radzą sobie w sytuacjach niespodziewanego/nieprzewidzianego ryzyka. Drugim ujęciem, które chciałbym przedstawić to sposoby i strategie wsparcia udzielane przez doradców zawodowych klientom podejmujących decyzje obarczone ryzykiem. Ponadto, chciałbym zwrócić uwagę na kwestię odpowiedzialności doradców zawodowych za udzielane porady, interpretacje wyników badań, stawiane diagnozy. Wielu klientów w sytuacjach kryzysowych, bądź mających niskie poczucie własnej wartości porady doradców zawodowych przyjmuje z dużą ufnością. Bezrefleksyjne przyjęcie porady przez klienta wiąże się z ryzykiem pogłębiania problemu klienta zamiast jego rozwiązaniem. Tak szerokie przedstawienie kategorii ryzyka w poradnictwie edukacyjno-zawodowym pokazuje wieloaspektowość tej kategorii, złożoność problematyki a w konsekwencji różnorodne formy i zakres pracy doradców.

Joanna Dec, Poradnictwo dla ludzi z pogranicza - idea streetworkingu. Celem wystąpienia jest przedstawienie specyficznej formy pomocy zwaną streetworkingiem, która dotyczy pracy socjalnej, edukacyjnej oraz poradniczej skierowanej szczególnie do ludzi lub grup, które z różnych względów nie chcą lub nie są w stanie korzystać z tradycyjnych i instytucjonalnych form wsparcia. Wpisując perspektywę pomagania w streetworkingu w koncepcję pomagania poprzez oferowanie przybliżone zostaną idea streetworkingu, jego cele, zadania oraz założenia.

 Violetta Drabik-Podgórna, Coaching w centrum czy na peryferiach poradnictwa zawodowego? Współczesne poradnictwo, chcąc odpowiedzieć na społeczne oczekiwania, zmienia swoje zadania się wraz z przekształceniami otaczającego świata.  Poradnictwo zawodowe to obecnie coś więcej niż tylko pomoc w wyborze zawodu. Pojawiają się nowe wyzwania, stąd też poradnictwo dziś pomaga w zarządzaniu karierą, w planowaniu trajektorii życiowych i zawodowych, w uczeniu się stawiania czoła niespodziewanym zmianom, w pokonywaniu tranzycji. Jednocześnie obok poradnictwa rozwija się coaching - nowa i bardzo modna forma pomocy w rozwoju zawodowym. Według Międzynarodowej Federacji Coachów (ICF) coaching to interaktywny proces, który pomaga pojedynczym osobom lub organizacjom w przyspieszeniu tempa rozwoju i polepszeniu efektów działania. Co więcej - coraz częściej praktyka doradcza wykorzystuje techniki stosowane w coachingu. W literaturze bardzo często coaching jest przeciwstawiany poradnictwu jako zupełnie inna praktyka. Jednak analizując oba fenomeny pomagania z perspektywy poradoznawczej odkryć można wiele elementów wspólnych. Stąd pojawia się pytanie czy coaching znajdzie sobie miejsce na peryferiach poradnictwa czy też stanie się istotnym (a może nawet centralnym) jego elementem?

 Damian Dudała, Poradnictwo dla osób z niepełnosprawnością w Norwegii. Norweski system wsparcia dla osób z niepełnosprawnością jest trójpionowy i trójpoziomy zapewniając tym samym kompleksowe usługi klientom z niepełnosprawnością w każdym wieku. Poradnictwo dla osób z niepełnosprawnością stanowi istotną część tego systemu. Referat pod ww. tytułem to próba przedstawienia struktury norweskiego systemu wsparcia i organizacji poradnictwa. Uzupełnieniem będą wypowiedzi respondentów, uczestników wywiadów pogłębionych (osoby radzące się z niepełnosprawnością).

Jacek Gulanowski, Kultura popularna, niepokój egzystencjalny i sens życia. Studium osobliwego przypadku. Zgodnie z jedną z wyznaczonych przez A. Kargulową konsekwencji paradygmatycznego przesunięcia w poradnictwie andragogicznym doradca nie może traktować swojej pracy jako jedynego źródła zmian w biografii osoby radzącej się. Inspiracji do zmian osoba (potencjalnie) radząca się może szukać we wszystkich sytuacjach życiowych – także w swoim odbiorze i przeżywaniu tekstów kultury popularnej. Osobliwym przypadkiem jest twórczość zespołu Deströyer 666 wywodzącego się z australijskiej sceny „war metal”. Jest to przykład szczególnie interesujący ze względu na oryginalność warstwy zarówno muzycznej jak i tekstowej oraz ich zaskakującą spójność, które najwyraźniej przyczyniły się do znaczącej popularności tego zespołu trwającej od debiutu w 1994 r. W tekstach utworów pojawiają się jawne i świadome odwołania do pism F. Nietzschego, C.G. Junga, indoeuropejskich mitologii, nihilizmu czy okultyzmu. Odnaleźć w nich można apokaliptyczną wizję człowieka i świata, w której jedynym wyjściem z pustej egzystencji współczesnego człowieka jest (odwołując się do nomenklatury C.G. Junga)  deflacja ego i opętanie przez archetyp, ponowne odkrycie przemocy i „mrocznej strony” ludzkiej psychiki. Unicestwienie bezpieczeństwa ontologicznego okazuje się być sposobem przezwyciężenia niepokoju egzystencjalnego. W takiej perspektywie odpowiedzi znaleźć można na najważniejsze problemy egzystencjalne człowieka, natomiast problemy instrumentalne – w świetle tychże odpowiedzi – stają się całkowicie nieistotne

 Katarzyna Kokot,  FASD – o rzeczy powszechnej, niewidocznej i niezmiennej. FASD – Poalkoholowy Zespół Płodowy – to istotny problem natury zarówno biologicznej, jak i społecznej. Celem przeprowadzonych badań było poznanie i analiza mitów na temat FAS wśród wybranych grup zawodowych i społecznych. Badania ujawniły istnienie mitów i niewiedzy na temat FAS we wszystkich badanych grupach. W kontekście analizy wyników badań konieczna wydaje się otwarta dyskusja specjalistów, doradców, której celem byłoby wypracowanie strategii rozpowszechniania wiedzy i tym samym prewencja Zespołu FAS.

Patryk Kujan, Różne wymiary działalności naprawczej czyli o niemierzalnej skuteczności postępowania mediacyjnego. Idea sprawiedliwości naprawczej jest filozofią, która obejmuje ludzkie uczucia; od  współczucia poprzez przebaczenie, litość czy pojednanie, aż po nienawiść zakładającą także sankcje. Sprawiedliwość naprawcza - poprzez mediację - proponuje proces, w którym osoby dotknięte zachowaniem przestępczym biorą udział w rozwiązywaniu sporu (definiowanego różnie - zależnie od rodzaju sporu). W systemie sprawiedliwości naprawczej „uczestnicy sporu” odgrywają główną rolę, a państwo pozostaje na drugim planie. Sprawiedliwość naprawcza ma także inny wymiar, z punktu widzenia stron dochodzenie do ugody może być oczyszczeniem, uzdrowieniem zarówno społeczności, jak i jednostek. Dzieje się tak z uwagi  na umiejscowienie w centrum pojęcia naprawy nie kary.  Czas kiedy dochodzi do ujawniania motywów popełnianych czynów oraz zrozumienia uczuć towarzyszących prezentowanym zachowaniom jest  kluczowy z punktu widzenia możliwości wpływania na dalsze wybory i w tym zakresie stanowi o wspierającym charakterze spotkań z mediatorem. Mediacja daje rzeczywistą możliwość rozmowy. Nie odbiera to zła jakie zostało wyrządzone, przeciwnie, daje szansę przedstawienia go we właściwym świetle. Nie tylko w perspektywie artykułu z kodeksu lecz przede wszystkim rzeczywistych przeżyć uczestników postępowania.

Andrzej Ładyżyński, Poradnictwo adopcyjne w wirtualnej sieci. Profesjonalne poradnictwo adopcyjne stanowi formę poradnictwa rodzinnego. Koncentruje się na pracy z podmiotami doświadczającymi adopcji: rodzinie biologicznej, dziecku oraz kandydatach na rodziców adopcyjnych. Również w internecie można się zetknąć z poradnictwem noszącym znamiona adopcyjnego, czy też pomocy postadopcyjnej, przyjmującego zróżnicowane formy i lansującego przeróżne treści.

Karol Maślany, Kultura terapeutyczna – ‘mnożenie bytów ponad potrzebę’, czy warte uwagi narzędzie wyjaśniające? W swoim wystąpieniu chciałbym przedstawić nabierające coraz większej popularności pojęcie ‘kultury terapeutycznej’ oraz spróbować ocenić jego przydatność podczas wyjaśniania procesów społeczno-kulturowych i politycznych zachodzących w XXI wieku. Wychodząc od teoretycznych założeń Norberta Eliasa, Jamesa L. Nolana i Paula Rieffa postaram się ukazać, w jakich społecznych przemianach należy doszukiwać się początków kultury terapeutycznej, oraz wyjaśnić jak można rozumieć pojęcie ‘kultury terapeutycznej’ per se. W dalszej części wystąpienia naszkicuję praktyczne przykłady ‘kultury terapeutycznej’ tzn. jej przejawów w codziennym życiu. Konkluzja stanowić będzie podsumowanie podjętych wcześniej wątków, a także próbę ocenienia na ile użyteczne dla nauk pedagogicznych i społecznych może być pojęcie ‘kultury terapeutycznej’.

Alicja Mironiuk, Poradnictwo zawodowe i rodzinne dla osób niepełnosprawnych. Chciałabym skupić się na dwóch ścieżkach poradnictwa:, napisac o tym z jaką ofertą w tych dwóch obszarach spotykają się klienci, jak różni się poradnictwo dla osób zdrowych (zarówno w kwestii różnorodności oferty jak i stosunku do samego klienta - np. czy doradcy współpracują z osobami niep czy tylko z ich opiekunami).

Włodzimierz Piątkowski, Luiza Nowakowska, Lecznictwo niemedyczne. Nieprofesjonalne metody poradnictwa oraz wsparcia w zdrowiu i chorobie. Lecznictwo niemedyczne należy interpretować jako działania podejmowane w celu utrzymania lub przywrócenia zdrowia, które medycyną nie są, a które wywodzą się z różnorodnych tradycji kulturowych i społecznych. Obejmują one wiele metod i technik leczenia, które można zaklasyfikować do trzech podstawowych kategorii: samolecznictwa, tradycyjnego lecznictwa ludowego oraz usług uzdrowicieli. Kluczową kwestią dla zrozumienia fenomenu lecznictwa niemedycznego jest ocena skuteczności i wiarygodności tego typu metod, co można uczynić, odwołując się do następujących kryteriów różnicujących terapie nieprofesjonalne oraz medycynę akademicką: statusu naukowego, umocowania w systemie legislacyjnym oraz kierowania się (lub nie) powszechnie akceptowanym kodeksem etyczno-deontologicznym. Równie istotnym elementem rozważań nad lecznictwem niemedycznym jest wskazanie przyczyn rosnącej popularności tego typu praktyk. Korzystanie z nieprofesjonalnych metod wsparcia uwarunkowane jest m.in.: upowszechnianiem się indywidualistycznych postaw wobec zdrowia, rozwojem nowych idei oraz ruchów społecznych pośrednio lub bezpośrednio związanych ze zdrowiem człowieka, a także intensywnymi próbami formalizacji i instytucjonalizacji „branży uzdrowicielskiej”. Lecznictwo niemedyczne można traktować jako istotny element nieprofesjonalnego zaspakajania potrzeb zdrowotnych, a także rodzaj poradnictwa oferowanego przez laików osobom nieznajdującym satysfakcji w kontaktach z lekarzami i medycyną akademicką. Tym samym zjawisko lecznictwa niemedycznego winno stać się przedmiotem studiów o charakterze interdyscyplinarnym, obejmujących także nauki pedagogiczne

 Magdalena Piorunek, Wokół problemów doradztwa w szkole. Percepcja pomocowych funkcji szkoły w narracjach rodzicielskich. Doradztwo jest wpisane w kontekst szeroko pojętych działań pomocowo-opiekuńczych szkoły. Może ono przybierać zróżnicowane formy i stać się elementem pomocy psychopedagogicznej regulowanej ustawowo świadczonej przez profesjonalistów (pedagog, psycholog) czy wkalkulowanym pośrednio w zaangażowanie nauczyciela. Może przybrać też formę nieprofesjonalnego, spontanicznego wsparcia udzielanego w ramach samopomocy wśród rodziców czy wręcz w gronie uczniów. Proponowane rozważania będą skoncentrowane wokół pomocowo-doradczych funkcji szkoły percypowanych i doświadczanych przez rodziców  dzieci na różnych szczeblach szkolnictwa. Ogląd ocen, opinii i personalnych doświadczeń rodzicielskich będzie miał charakter jakościowy (w przeprowadzonych weryfikacjach wykorzystano wywiady narracyjne z rodzicami), mimo zatem podejmowania próby wnikania w indywidualne sytuacje badanych może stać się tylko przyczynkiem do ogólnej oceny szkoły w kontekście sprawowania przez nią wyżej wymienionych funkcji. Tekst wpisuje się zarówno w obszar zagadnień dotyczących nowych (?)specjalizacji w poradnictwie instytucjonalnym, jak i po części w zagadnienia dotyczące poradnictwa postrzeganego z perspektywy klienta.

 Maja Piotrowska, Rozwód w rodzinie – wyzwaniem dla doradcy rodzinnego. Poradnictwo rozwodowe. Zjawisko rozwodu dotyka coraz więcej współczesnych rodzin w Polsce i na świecie.  W 2009 roku zanotowaliśmy rekordową liczbę rozwodów w naszym kraju -  72 000. Statystyki wskazują również, iż ¾ rozwodzących się małżeństw posiada dziecko lub dzieci.  Dane te stanowią więc wystarczający powód, by podjąć refleksję nad poradnictwem skierowanym do osób (zarówno rodziców, jak i dzieci), które na kartach swojej biografii zapisały rozwód.

 Kacper Radzki, Władze zmysłowe i umysłowe wg Jacka Woronieckiego. Każdy uczynek człowieka angażuje kilka jego władz. Należy zatem przyjrzeć się bliżej ich strukturze i rozróżnieniu oraz wzajemnym na siebie oddziaływaniom. Konieczność poddania ich analizie ma na celu dokładne określenie, co każdy z czynników wnosi do działalności osoby. Filozofia chrześcijańska stoi niezmiennie na stanowisku rozróżnienia w naszej psychice „dwóch poziomów dziedzin lub  - aby się obrazowo wyrazić – dwóch poziomów: zmysłowego, ściśle związanego z funkcjami fizjologicznymi i umysłowego, czerpiącego w zmysłach swój materiał, ale mającego własny zakres ponadzmysłowy”. Każdy z tych poziomów charakteryzują dodatkowo dwie zasadniczo odrębne funkcje władz psychicznych – poznawcze i pożądawcze. Są one w swej istocie zupełnie różne, choć pozostają w ścisłej zależności od siebie. Funkcje te będące procesami (poznawczym i pożądawczym) przebiegają w odmienny sposób. „W poznaniu podmiot jest jakby nieruchomy, a przedmiot w ruchu, przychodzi on bowiem do podmiotu i odbija w nim swe podobieństwo. (...) W pożądaniu, dzieje się przeciwnie: przedmiot jest jakby nieruchomy a podmiot skłania się do niego, albo od niego oddala, zależnie od tego czy mu odpowiada czy też nie”.

 Dorota Sobczyk-Dymecka, Funkcja terapeutyczna pomocy pedagogicznej w Internecie. Wykorzystanie środków masowego przekazu do udzielania różnego rodzaju pomocy psychologicznej, pedagogicznej i medycznej sięga wczesnych lat XX stulecia, kiedy to świadczono tego typu usługi w czasopismach specjalistycznych i popularnych, za pośrednictwem poczty, w radio i telewizji oraz telefonicznie. Pierwsze próby udzielania pomocy psychologicznej za pośrednictwem Internetu miały miejsce tuż po jego pojawieniu się, czyli w październiku 1972 roku. Współczesne serwisy świadczące pomoc pedagogiczną oferują informacje, ale i “realną” pomoc z wykorzystaniem większości sposobów komunikacji w Internecie. O swoich problemach można, więc opowiedzieć w emailu, na forach, czatach, listach i grupach dyskusyjnych, a także poprzez komunikatory. Wielość ofert proponowanych przez serwisy jest zależna od potrzeb ich klientów. W swojej pracy badawczej skupiłam się na osobach poszukujących pomocy pedagogicznej oraz tych którzy jej udzielają. Badanie przeprowadziłam metodą triangulacji gdzie ilościowa ankieta naszkicowała zakres zjawiska, a jakościowy wywiad poszerzył stan wiedzy dotyczący tematu. Referat będzie dotyczył otrzymanych wyników badań.

 Agnieszka Walendzik-Ostrowska, Poradnictwo seksualne – obszar nowych kompetencji zawodowych dla nie-seksuologów. Rozwiązywanie problemów związanych z funkcjonowaniem w obszarze seksualności tradycyjnej jest przypisywane specjalistom z zakresu seksuologii. Problemy te to najczęściej dysfunkcje seksualne, zaburzenia funkcjonowania seksualnego, trudności w przeżywaniu satysfakcjonującego życia seksualnego. Tymczasem pojawia się szereg nowych problemów i zjawisk związanych z seksualnością, ale niekoniecznie stricte z życiem seksualnym. Są to np. kwestie dotyczące konieczności edukacji seksualnej dzieci, trudności w ocenie przejawów seksualności dziecięcej (kiedy w normie, kiedy poza nią), problemów młodych osób homoseksualnych w systemie edukacji, dylematów i wątpliwości młodych ludzie w zakresie funkcjonowania w rolach płciowych, a także podejmowania współżycia, wreszcie kwestia rozpoznawania i pierwszej pomocy ofiarom przemocy seksualnej. Artykuł ma na celu wstępną analizę przygotowania kadry pedagogicznej i psychologicznej do reagowania na wymienione wyżej problemy, a także określenie obszaru kompetencji niezbędnych do bycia skutecznym „pomagaczem” nie-seksualnym.

 Agnieszka Zembrzuska, Tutoring: znaczenia - działania – ludzie. Celem mojego wystąpienia jest refleksja nad znaczeniem/znaczeniami tutoringu jako coraz powszechniejszej metody poradniczej stosowanej w różnych środowiskach (szkolnym, akademickim, zawodowym). Chciałabym z jednej strony przyjrzeć się źródłom i założeniom filozoficzno-etycznym, leżącym u podstaw tutoringu, a z drugiej – przyjrzeć się aktualnym praktykom tutoringu i znaczeniom, jakie są mu nadawane w zależności od środowiska i wyznaczonego celu, dla którego ma on stanowić drogę. Założenia tutoringu odwołują się do starożytnej relacji między uczniem a mistrzem oraz do filozofii dialogu, w której spotykają się dwie osoby – jedna, bardziej doświadczona i druga, mniej doświadczona, ale gotowa do nauki i rozwoju. Środowiskiem, które korzysta z tutoringu, a zarazem jego pierwotnym źródłem, jest szkolnictwo wyższe. Metoda ta, wypracowana w krajach anglosaskich, polega na indywidualnej lub w małych grupach pracy doświadczonego wykładowcy ze studentami/doktorantami. Celem jest tutaj wspomaganie rozwoju, indywidualnej ścieżki kariery studenta. Najbliższym mi znaczeniem tutoringu jest to wypracowane przez wrocławskie Kolegium Tutorów, które od kilku już lat wprowadza tutoring do edukacji (średniej) i przygotowuje do tej roli nauczycieli. Celem tutoringu jest wspieranie nastoletniego ucznia w rozwoju poprzez budowanie na jego mocnych stronach. Jako konsultantka tutorów z jednej ze szkół mam możliwość od trzech lat przyglądać się pracy nauczycieli-tutorów oraz wspierać ich w nowej roli. W szkołach, które kilka lat temu zdecydowały się na wprowadzenie tutoriali dla uczniów, zmieniła się atmosfera, zmieniły się też relacje między nauczycielami i uczniami

 Daria Zielińska – Pękał, Od pomocy do przemocy w poradnictwie nieformalnym. W artykule poruszono kwestię nieformalnego poradnictwa w wirtualnej relacji koleżeńskiej. Do opisu tego zagadnienia wykorzystano internetową rozmowę o charakterze (quasi)poradniczym,  która miała miejsce na jednym z forów dyskusyjnych. Stała się ona inspiracją do poradoznawczej refleksji oraz zrodziła pytania o jakość i znaczenie nieprofesjonalnego poradnictwa. W sposób niezamierzony stała się również formą zobrazowania tego, co nazwane zostało poradnictwem o charakterze przemocowym; poradnictwem, które paradoksalnie nie pomaga, a może zaszkodzić. Tytuł opracowania - Od pomocy do przemocy - sugeruje, iż oba te działania dzielić może dość płynna i momentami trudna do zidentyfikowania granica. Dokonując interpretacji i opisu tego rodzaju poradnictwa wykorzystano metodę analizy tekstu w dyskursie medialnym

 

Edyta Zierkiewicz, Szkodliwi czy pożyteczni? Bioenergoterapeuci, wróżki i inni nieprofesjonalni doradcy w masowych mediach. W „szarej strefie” poradnictwa funkcjonuje wielu „pomagaczy” oferujących swoje usługi osobom potrzebującym pomocy. Owi „pomagacze” to ludzi nie posiadających formalnego wykształcenia w zakresie pedagogiki (poradnictwa) czy psychologii i nie wyszkoleni na dyplomowanych terapeutów. Najczęściej trudnią się „poradnictwem” życiowym, choć wplatają w to elementy „poradnictwa duchowego”. W swoim referacie chciałabym się zająć analizą tradycyjnego modelu poradnictwa nieprofesjonalnego, tzn. wróżkami, bioenergoterapeutami, kręgarzami, zielarzami itp. (nie podejmę natomiast rozważań na temat nowego typu „poradnictwa”, tzn. szeroko rozumianego life couchingu). Najbardziej interesuje mnie to, w jaki sposób są oni przedstawiani w masowych mediach – i czy artykuły im poświęcone można uznać za promocję ich profesji/usług czy raczej za ostrzeżenia, by unikać kontaktu z nimi. Na podstawie swoich analiz chciałabym sformułować ogólny wniosek na temat tego czy tacy „pomagacze” są wartościowym uzupełnieniem dla instytucji poradnictwa profesjonalnego czy raczej zagrożeniem dla niej i dla dobrostanu osób w problemie.

 

01:43, poradnictwo
Link Dodaj komentarz »
czwartek, 29 marca 2012
KONFERENCJA NAUKOWA

Serdecznie zapraszamy

na konferencję naukową pt.

"Peryferie i pogranicza poradnictwa"

Lądek Zdrój, 25-26 września 2012 r.

więcej informacji na stronie http://www.pedagogika.uni.wroc.pl/uploads/ppp-informacja1.pdf

03:43, poradnictwo
Link Dodaj komentarz »
środa, 28 marca 2012
Wykład Tomasza Witkowskiego z Klubu Sceptyków Polskich
We wtorek 20 marca 2012 roku w Instytucie Pedagogiki Uniwersytetu Wrocławskiego gościliśmy dra Tomasza Witkowskiego, znanego psychologa, autora takich książek, jak m.in. „Zakazana psychologia”, „Psychomanipulacje”, „Psychologia kłamstwa”, zajmującego się głównie zagadnieniem nadużyć i oszust w praktyce psychologicznej. Jak sam Witkowski stwierdza, działanie jego polega „na próbie «oczyszczenia» psychologii z hochsztaplerstwa”.
Podczas spotkania zaprezentowany został wykład obejmujący tematyką również zagadnienia dotyczące pedagogiki: „W oczekiwaniu na rezultat. Problem pomiaru efektywności w terapiach dziecięcych”. Witkowski w wystąpieniu skoncentrował się na problemie efektywności terapii dziecięcych, co jest szczególnie trudne do określenia w sytuacji próby kontrolowania zmian zdrowotnych, czy psychicznych. Prelegent wskazał na istotne błędy, których należy się ustrzec próbując ocenić działanie terapii dziecięcej, przykładowo:
o       utożsamianie zmian rozwojowych z efektami terapii,
o       nieuwzględnianie skokowego charakteru zmian rozwojowych,
o       brak wyznaczania konkretnych celów do realizacji,
o       przesunięcie odpowiedzialności za efektywność terapii na rodziców, czy
o       traktowanie poziomu zadowolenia klientów/pacjentów jako wskaźnika efektywności.
 Witkowski podkreślił, iż jakkolwiek możemy wykazać efektywność danej terapii, tak nie mamy możliwości wykazania braków efektów – nauka nie jest w stanie udowodnić, że coś nie istnieje. Pomimo tego terapeuci są w moralnym obowiązku sprawdzać metody, które zamierzają zastosować w praktyce, analizując teoretyczne założenia terapeutyczne i konfrontując je z dostępną wiedzą naukową, co pozwoli określić możliwy do osiągnięcia poziom skuteczności.
            Na koniec wykładu Witkowski pokrótce omówił i skrytykował niektóre z metod terapeutycznych, określając je jako hochsztaplerskie, m.in. kinezjologię edukacyjną, metodę Glenna Domana-Delacato, holding, delfinoterapię.
            Więcej informacji na temat nadużyć i oszustw w terapiach psychologicznych oraz pedagogicznych można uzyskać na stronach:
·        The Skeptic’s Dictionary www.skepdic.com;
·        Klub Sceptyków Polskich www.sceptycy.org;
·        Sense About Science www.senseaboutscience.org;

W obronie rozumu - blog www.tomaszwitkowski.pl;

23:38, poradnictwo
Link Komentarze (1) »
Gościnny wykład Katarzyny Wojnickiej- „Ruchy i organizacje ojcowskie w Polsce”

19 marca, na zaproszenie Koła Poradnictwo w Teorii i Praktyce, do Instytutu Pedagogiki, z uczelni, która ma „na swoim koncie” Mikołaja Kopernika i całą rzeszę innych wybitnych uczonych, przyjechała Katarzyna Wojnicka- socjolożka, doktorantka i autorka pierwszych w Polsce zajęć o socjologii męskości. 

Tematem wygłoszonego przez naszego gościa wykładu, były organizacje ruchów praw ojców, które funkcjonują na terenie całej Polski. Poruszany przez wykładowczynię problem jest obszarem jej zainteresowań badawczych, które podjęła w swojej pracy doktorskiej. Metodą IDI (pogłębionych wywiadów indywidualnych) udało jej się przeprowadzić ponad 50 wywiadów z przedstawicielami ugrupowań walczących o równe prawa ojców i członkami zrzeszeń duchowych ruchów męskich. W trakcie wykładu mieliśmy szansę zapoznać się z częścią rezultatów uzyskanych w wyniku przeprowadzonych badań: specyfiką i charakterystyką obecnych w Polsce ruchów praw ojców i duchowych organizacji męskich, kontekst ich powstania i funkcjonowania, nowe trendy jakie pojawiają się w ramach ich działalności.

Po wygłoszonym wykładzie, autorka wystąpienia była zmuszona do odpowiedzi na wiele pytań i wątpliwości jakie pojawiły się wśród słuchaczy i słuchaczek-  wiele spośród obecnych na gościnnym wykładzie osób było i jest  zainteresowanych tematyką ojcostwa  w ramach tworzonych prac magisterskich i licencjackich.

Dziękujemy Pani Katarzynie Wojnickiej za ciekawe wprowadzenie nas w tematykę organizacji ojcowskich i miejmy nadzieję- do szybkiego ponownego zobaczenia!

23:37, poradnictwo
Link Dodaj komentarz »
niedziela, 30 października 2011
E-książka

I oto w necie pojawiła się nasza publikacja!

Na stronach BIblioteki Cyfrowej Uniwersytetu Wrocławskiego można przejrzeć/przeczytać książkę "Kobiety i mężczyźni (z) kolorowych czasopism"

http://www.bibliotekacyfrowa.pl/dlibra/docmetadata?id=38238

02:08, poradnictwo
Link Dodaj komentarz »
środa, 26 października 2011
Spotkanie organizacyjne

Wszystkich zaintersowanych i zaintersowane zapraszamy

na spotkanie organizacyjne!!!

 

7 listopada, w pon., o godz. 15 (w sali 31)

Do zobaczenia!

22:29, poradnictwo
Link Dodaj komentarz »
 
1 , 2 , 3 , 4